ఏపీ రాజకీయాల్లో ఆ ‘ఇద్దరిదే’ ఆధిపత్యం
ఏపీలో మూడు పార్టీలు పరిపాలన చేస్తున్నాయి. అయితే తండ్రీ కొడుకులు మాత్రమే ఆధిపత్యం చెలాయిస్తున్నారు.
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయ బహుముఖాల్లో ఒక విషయం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. ప్రభుత్వ కార్యక్రమాలు, పార్టీ సమావేశాలు, కేంద్ర మంత్రులు లేదా ప్రధాని సందర్శనలు... ఎక్కడ చూసినా ‘నారా చంద్రబాబు నాయుడు’ ‘నారా లోకేష్’ మాత్రమే ప్రధాన పాత్రలు. మిగిలిన మంత్రులు, సీనియర్ నాయకులు ఫొటో ఫ్రేమ్లో ఉంటారు కానీ, సెంటర్ స్టేజ్ వారిది కాదు. “ప్రభుత్వం తండ్రీ-కొడుకుల హస్తాల్లోనే నడుస్తోంది” అనే చర్చ రాజధాని వీధుల నుంచి గ్రామాల వరకు వ్యాపించింది. ఇది కేవలం రాజకీయ వ్యతిరేకుల ప్రచారం కాదు. ఇటీవలి సంఘటనలు, పార్టీ పునర్వ్యవస్థీకరణ, అంతర్జాతీయ సమ్మేళనాలు ఈ అభిప్రాయానికి బలం చేకూరుస్తున్నాయి.
వాస్తవాలు ఏమిటి?
ఏప్రిల్ 16, 2026న టీడీపీలో జరిగిన పెద్ద మార్పు ఈ చర్చకు తాజా ఉదాహరణ. సీఎం చంద్రబాబు తన కుమారుడు లోకేష్ను జాతీయ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్గా నియమించారు. సీనియర్ నాయకులు చాలామంది ‘ప్రతీకాత్మక’ పాత్రలకు పరిమితమయ్యారు. ఇది కేవలం పార్టీ సంస్కరణ కాదు. “జనరేషనల్ షిఫ్ట్” అని విశ్లేషకులు చెప్తున్నారు. కేబినెట్ సమావేశాల ముందు మంత్రులు సీఎం నివాసంలో అనధికారిక సమావేశాలు జరుపుతారు. చంద్రబాబు హాజరు కాని ఆ సమావేశాల్లో లోకేష్ మాత్రమే కేంద్ర బిందువు. నామినేటెడ్ పోస్టులు, బదిలీలు, కీలక నిర్ణయాలు లోకేష్ చేతుల్లోనే ఉన్నాయని ఇంటర్నల్ సోర్సులు చెప్తున్నాయి.
అంతర్జాతీయ వేదికలపై ఈ ద్వయం ఆధిపత్యం మరింత స్పష్టం. దావోస్ WEF 2026లో చంద్రబాబు, లోకేష్ ఇద్దరూ కలిసి ఇన్వెస్ట్మెంట్ పిచ్ చేశారు. లోకేష్ ఒక్కడే కెనడా, ఆస్ట్రేలియా వంటి దేశాల్లో బిజినెస్ డెలిగేషన్లతో సమావేశమై, $120 బిలియన్ పెట్టుబడులు తెచ్చినట్టు ప్రకటించారు. ఏపీలో 25 శాతం ఇన్వెస్ట్మెంట్లు వస్తున్నాయని గర్వంగా చెప్పారు. మంత్రులు ఇతరులు (పి. నారాయణ, కింజరాపు అచ్చెన్నాయుడు, వంగలపూడి అనిత వంటివారు) కూడా కార్యక్రమాల్లో ఉంటారు కానీ, మీడియా, సోషల్ మీడియాలో ఫోకస్ పూర్తిగా తండ్రీ-కొడుకులపైనే.
కేంద్ర నాయకుల విషయంలో కూడా ఇదే చిత్రం. ప్రధాని మోదీ లేదా కేంద్ర మంత్రులు ఏపీ సందర్శించినప్పుడు లేదా ఢిల్లీలో సమావేశాలు జరిగినప్పుడు చంద్రబాబు, లోకేష్ జంటతోనే ప్రధాన చర్చలు జరుగుతాయి. మంత్రులు కలవడం చాలా అరుదు. సీఎం పిలిస్తే మాత్రమే వస్తారు కానీ, స్వయంగా సీనియర్ మంత్రులు స్వతంత్రంగా కేంద్రంతో లింక్ ఏర్పాటు చేసుకోవడం దాదాపు లేదు అనే అభిప్రాయం పార్టీలోనే ఉంది.
కారణాలు ఏమిటి?
ఇది యాదృచ్ఛికం కాదు. చంద్రబాబు నాయుడు టీడీపీని ఎప్పుడూ “స్ట్రాంగ్ లీడర్షిప్” మోడల్తో నడిపారు. 2024 ఎన్నికల్లో లోకేష్ యువత, టెక్నాలజీ, గ్లోబల్ ఇమేజ్ను బ్రాండ్ చేశారు. స్టాన్ఫోర్డ్ MBA, యువ నాయకుడు, ఇన్వెస్టర్లతో సులభంగా మాట్లాడగలడు, ఇవి లోకేష్కు ఆస్తి. అంతర్జాతీయ ఇన్వెస్ట్మెంట్, అమరావతి, స్వర్ణాంధ్ర విజన్ 2047 వంటి ప్రాజెక్టుల్లో “స్పీడ్, ఎగ్జిక్యూషన్” కావాలని చంద్రబాబు భావిస్తున్నారు. ఆ పని లోకేష్ చేతుల్లో బాగా సాగుతోంది.
కానీ ఇది సీనియర్ నాయకులు, మంత్రుల్లో అసంతృప్తి కలిగిస్తోంది. “మేము డికేడ్లు పార్టీ కోసం కష్టపడ్డాం, ఇప్పుడు యంగ్ టర్క్స్ ఆధిపత్యం” అనే మాటలు టీడీపీ లోపల వినిపిస్తున్నాయి. కొందరు ఎమ్మెల్యేలు తమ నియోజకవర్గాల్లో “స్వతంత్ర సీఎం”లా వ్యవహరిస్తున్నారని సర్వేలు చెబుతున్నాయి.
ఏపీ ప్రజలు ఆలోచించాల్సిన విషయాలు
ఈ ఆధిపత్యం, ప్రయోజనాలు కూడా ఉన్నాయి. నిర్ణయాలు వేగంగా జరుగుతున్నాయి, ఇన్వెస్ట్మెంట్లు వస్తున్నాయి, గవర్నెన్స్ ఫోకస్ ఉంది. కానీ ప్రమాదాలు కూడా ఉన్నాయి.
రెండవ లైన్ లీడర్షిప్ లేకపోవడం, 2029లో ఏమవుతుంది?
పార్టీలో అసంతృప్తి పేరుకుపోతే, ఎన్నికల్లో ప్రతికూలం కావచ్చు.
“డైనస్టీ పాలన” అనే ఇమేజ్ టీడీపీకి కొత్త కాదు కానీ, ఇప్పుడు మరింత బలపడుతోంది.
చంద్రబాబు, లోకేష్ ద్వయం ఏపీని అభివృద్ధి మార్గంలో నడుపుతున్నారా? లేదా పార్టీ, ప్రభుత్వాన్ని ఒక కుటుంబం చేతిలో కేంద్రీకరించి, ఇతర నాయకుల సృజనాత్మకతను, అనుభవాన్ని కొట్టేస్తున్నారా? ఈ ప్రశ్నలు ఏపీ ప్రజలు, టీడీపీ కార్యకర్తలు, మంత్రులు ఆలోచించాల్సినవి. ఎందుకంటే... ఒక రాష్ట్రం అభివృద్ధి చెందాలంటే, ఒక్క కుటుంబం కాదు, బృందం కావాలి. ఆ బృందం ఎప్పుడు ఏర్పడుతుందో... ఏపీ రాజకీయాలు ఆ ప్రశ్నకు సమాధానం చెప్పాలి.
