మేకెదాటు ప్రాజెక్టుపై మళ్లీ చర్చ..

దశాబ్దాలుగా కావేరీ వివాదాన్ని అధ్యయనం చేస్తున్న సీనియర్ జర్నలిస్ట్ టి. రామకృష్ణన్ మాట్లాడుతూ, కేంద్ర మంత్రి వ్యాఖ్యలు కావేరీ జల వివాదాల ట్రిబ్యునల్ (CWDT) తుది తీర్పులోని ఒక భాగాన్నే ప్రస్తావించాయని తెలిపారు.

ట్రిబ్యునల్ తీర్పులోని 13వ నిబంధనను మాత్రమే ఆధారంగా తీసుకోవడం సరైన విధానం కాదని, అదే నిబంధనలో "ట్రిబ్యునల్ ఆదేశాలకు విరుద్ధంగా కాకుండా" మాత్రమే కొత్త ప్రాజెక్టులు చేపట్టవచ్చని స్పష్టంగా పేర్కొన్న విషయాన్ని కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని అన్నారు.

ఆయన వివరించిన ప్రకారం, ట్రిబ్యునల్ కర్ణాటకకు జలాశయాలు నిర్మించే హక్కును గుర్తించినప్పటికీ, అది కొన్ని షరతులకు లోబడి ఉంటుంది. ముఖ్యంగా బిలిగుండ్ల సరిహద్దు వద్ద ప్రతి ఏడాది తమిళనాడుకు 177.25 టీఎంసీల నీరు విడుదల చేసే బాధ్యత నుంచి కర్ణాటకకు ఎలాంటి మినహాయింపు లేదని పేర్కొన్నారు. కొత్త ప్రాజెక్టులు నిర్మించే హక్కు ఉన్నంత మాత్రాన ట్రిబ్యునల్ విధించిన బాధ్యతలను విస్మరించే అవకాశం లేదని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

ట్రిబ్యునల్ తీర్పులోని 11వ నిబంధనను కూడా రామకృష్ణన్ ప్రస్తావించారు. ఎగువ పరీవాహక రాష్ట్రాలైన కర్ణాటక, కేరళలు దిగువ రాష్ట్రాలకు నిర్ణీత షెడ్యూల్ ప్రకారం అందాల్సిన నీటి ప్రవాహానికి ఆటంకం కలిగించే చర్యలు చేపట్టరాదని ఆ నిబంధన స్పష్టం చేస్తోందన్నారు. మేకెదాటు ప్రాజెక్టు చట్టబద్ధతను పరిశీలించే సమయంలో ఈ అంశం కీలకమని చెప్పారు.

2018లో సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పు కర్ణాటకకు పూర్తి స్వేచ్ఛ కల్పించిందనే వాదన కూడా సరైనది కాదని రామకృష్ణన్ అభిప్రాయపడ్డారు. సుప్రీంకోర్టు ట్రిబ్యునల్ అవార్డును పూర్తిగా మార్చలేదని, అప్పీల్స్ విచారణ అనంతరం కొన్ని నీటి కేటాయింపులను మాత్రమే సవరించిందని చెప్పారు. ట్రిబ్యునల్ నిర్దేశించిన చట్టపరమైన నిబంధనలు ఇప్పటికీ అమల్లోనే ఉన్నాయని వివరించారు.

మేకెదాటు ప్రాజెక్టుపై అనుమతి అంశానికి మూలం 1924లో మైసూరు రాష్ట్రం, మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ మధ్య కుదిరిన ఒప్పందమే. ఆ ఒప్పందం ప్రకారం కొన్ని జలాశయాల నిర్మాణానికి మద్రాస్ అనుమతి అవసరమయ్యేది. అయితే ఆ నిబంధన అన్యాయమని కర్ణాటక చాలా కాలంగా వాదిస్తోంది. అనంతరం ట్రిబ్యునల్ 1892, 1924 ఒప్పందాలను రద్దు చేసినప్పటికీ, ఆ ఒప్పందాలు రద్దయ్యాయనే కారణంతో ట్రిబ్యునల్ విధించిన బాధ్యతలు కూడా రద్దైనట్లుగా భావించలేమని రామకృష్ణన్ స్పష్టం చేశారు.

చరిత్రలో కృష్ణరాజసాగర్, కాబిని వంటి ప్రధాన ప్రాజెక్టులు అప్పటి ఒప్పందాల ప్రకారమే నిర్మితమయ్యాయని ఆయన గుర్తు చేశారు. దేవరాజ్ ఉర్స్ హయాంలో హేమావతి, హారంగి, లక్ష్మణ తీర్థ, అర్కావతి, సువర్ణావతి వంటి ప్రాజెక్టులను కర్ణాటక ప్రతిపాదించగా, దిగువ ప్రాంతాలపై ప్రభావం పడుతుందని తమిళనాడు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది. ఆ సమయంలో కేంద్ర ఆర్థిక సహాయం కోసం తమిళనాడు అంగీకారం అవసరమని ప్రణాళికా సంఘం పేర్కొన్నప్పటికీ, అవసరమైతే కేంద్ర సహాయం లేకుండానే ముందుకు వెళ్తామని కర్ణాటక ప్రకటించినట్లు ఆయన వివరించారు.

కర్ణాటక దృష్టిలో మేకెదాటు ప్రాజెక్టు బెంగళూరుకు భవిష్యత్ తాగునీటి అవసరాలు తీర్చడంతో పాటు, వరద నీటిని నియంత్రించే సమతుల్య జలాశయంగా ఉపయోగపడుతుందని భావిస్తోంది. ప్రస్తుతం కేఆర్‌ఎస్, కాబిని జలాశయాల తర్వాత తమిళనాడు సరిహద్దుకు ముందు పెద్ద నిల్వ వ్యవస్థ లేదని, మేకెదాటు నిర్మాణం వల్ల అదనపు వరద నీటిని నియంత్రించవచ్చని కర్ణాటక వాదిస్తోంది.

అయితే తమిళనాడు ఈ వాదనలను అంగీకరించడం లేదు. సమస్య నీటి కొరత కాదని, పరస్పర విశ్వాసం లేకపోవడమే ప్రధాన కారణమని రామకృష్ణన్ చెప్పారు. ముఖ్యంగా కరువు సంవత్సరాల్లో కర్ణాటక ఎక్కువ నీటిని నిల్వ ఉంచి దిగువ రాష్ట్రాలకు విడుదల తగ్గిస్తుందనే ఆందోళన తమిళనాడుకు ఉందన్నారు. అందుకే నీటి కొరత సమయంలో అన్ని రాష్ట్రాలు దామాషా ప్రకారం నీటిని పంచుకునే ప్రత్యేక సంక్షోభ నిర్వహణ విధానం ఉండాలని తమిళనాడు కోరుతుంటే, అలాంటి పరిస్థితుల్లో కూడా నీటిని వదలడం కష్టమని కర్ణాటక చెబుతోందని పేర్కొన్నారు.

వరద నియంత్రణ పేరుతో మేకెదాటు వల్ల తమిళనాడుకు పెద్దగా ప్రయోజనం కలుగుతుందనే వాదనను కూడా ఆయన ఖండించారు. కావేరీ వరదలను ఎదుర్కోవడంలో తమిళనాడుకు ఇప్పటికే అనుభవం ఉందని, అందువల్ల వరద నియంత్రణ ఒక్కటే ఈ ప్రాజెక్టుకు మద్దతు ఇవ్వడానికి సరిపడ కారణం కాదని తెలిపారు.

మొత్తంగా చూస్తే, మేకెదాటు అంశాన్ని కేవలం ఒక నిబంధన ఆధారంగా కాకుండా ట్రిబ్యునల్ తీర్పును సమగ్రంగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందని రామకృష్ణన్ అభిప్రాయపడ్డారు. ట్రిబ్యునల్ కర్ణాటకకు కొన్ని హక్కులు కల్పించినప్పటికీ, వాటికి అనుసంధానమైన బాధ్యతలు, షరతులు కూడా సమానంగా అమలు కావాల్సిందేనని ఆయన స్పష్టం చేశారు.