పబ్లిక్ వైఫై ద్వారా డిజిటల్ ఇండియా సాధ్యమా?

ఈ పథకం కింద చిన్న దుకాణదారులు, చిరు వ్యాపారులు పబ్లిక్ డేటా ఆఫీస్ (PDO) గా నమోదు చేసుకుని లైసెన్స్ లేకుండా వైఫై హాట్‌స్పాట్లు ఏర్పాటు చేయవచ్చు. PDO అగ్రిగేటర్లు, యాప్ ప్రొవైడర్లు ఈ నెట్‌వర్క్‌ను నిర్వహిస్తారు.

స్తుత స్థితి (2026 మే వరకు)

అధికారిక PM-WANI సెంట్రల్ రిజిస్ట్రీ ప్రకారం, దేశవ్యాప్తంగా 4.10 లక్షలు (410,365) పబ్లిక్ వైఫై హాట్‌స్పాట్లు ఏర్పాటు చేశారు. దీనిని 2.44 కోట్ల మంది వినియోగదారులు ఉపయోగించారని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఢిల్లీ, మహారాష్ట్ర, ఉత్తరప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల్లో ఎక్కువ పురోగతి కనిపిస్తుంది. అయితే నార్త్ ఈస్ట్ రాష్ట్రాల్లో ఇంకా తక్కువగా ఉంది.

ఇటీవలి సమీక్షలో మంత్రి పెమ్మసాని నేతృత్వంలో క్యూఆర్ కోడ్ ఆధారిత లాగిన్ వ్యవస్థ, 15, 30, 60 నిమిషాల స్వల్పకాల ప్లాన్లు, స్టాండర్డ్ హాట్‌స్పాట్ గుర్తులు (SSID) వంటి కొత్త సవరణలను ప్రకటించారు. ఈ మార్పులు జూలై 2026 నాటికి దేశవ్యాప్తంగా అమలు కానున్నాయి.

సానుకూల అంశాలు

చిన్న వ్యాపారులకు అదనపు ఆదాయ మార్గం.

రైల్వే స్టేషన్లు, బస్ టెర్మినల్స్, మాల్స్, బహిరంగ ప్రదేశాల్లో ప్రయాణికులు, విద్యార్థులు, చిరు వ్యాపారులు లాభపడతారు.

స్పీడ్ సాధారణంగా 50-200 Mbps వరకు ఉంటుంది (బ్యాక్‌హాల్ నాణ్యతపై ఆధారపడి).

నిజమైన సవాళ్లు

అయితే ఈ పథకం పూర్తి సక్సెస్ అనడం కష్టం. మొదట "కోట్ల మందికి ఉచిత ఇంటర్నెట్" అనేది పూర్తి నిజం కాదు. ఇది పెయిడ్ సర్వీస్. రూ. 6 నుంచి ప్రారంభమయ్యే ప్లాన్లు (1GB వరకు), రోజువారీ, వారం, నెలవారీ ప్యాకేజీలు ఉన్నాయి. బీపీఎల్ కుటుంబాలు, నిరుద్యోగులు, గ్రామీణ విద్యార్థులకు రోజువారీ ఖర్చు భారంగా మారవచ్చు. నిజంగా ఉచిత సేవలు కావాలంటే BharatNet సెంటర్లు లేదా ప్రభుత్వ లైబ్రరీలపైనే ఆధారపడాలి.

రెండవది స్కేల్ సమస్య. నేషనల్ డిజిటల్ కమ్యూనికేషన్స్ పాలసీ (NDCP-2018)లో 1 కోటి హాట్‌స్పాట్ల లక్ష్యం ఉంది. కానీ ఇప్పుడు కేవలం 4.10 లక్షలు మాత్రమే. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో విద్యుత్, బ్యాక్‌హాల్ సమస్యలు, తక్కువ అవగాహన కారణంగా వృద్ధి నెమ్మదిగా ఉంది.

మూడవది మార్కెట్ రియాలిటీ. Jio, Airtel వంటి కంపెనీలు రూ. 10-15కి ఒక్క GB డేటా ఇస్తున్న నేపథ్యంలో పబ్లిక్ వైఫై ఆకర్షణ తగ్గింది. అనేక చోట్ల డిమాండ్ తక్కువగా ఉండటం వల్ల చిన్న PDOలు లాభాలు సాధించడం కష్టం. ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్, ఎలక్ట్రిసిటీ ఖర్చులు వారిని నిరుత్సాహపరుస్తున్నాయి.

నాలుగవది నాణ్యత & భద్రత. పబ్లిక్ వైఫైలో సెక్యూరిటీ రిస్కులు ఉంటాయి. క్రౌడెడ్ ప్రాంతాల్లో స్పీడ్ తగ్గడం సాధారణం.

నిరుద్యోగులు, విద్యార్థులకు ఎంత ఉపయోగం?

పరిమితంగానే ఉపయోగపడుతుంది. రైల్వే స్టేషన్లు, బస్ స్టాండ్లు, మార్కెట్లలో ఆన్‌లైన్ క్లాసులు, జాబ్ అప్లికేషన్లు, స్కిల్ కోర్సులకు సహాయపడవచ్చు. కానీ ఇంటి వద్ద స్థిరమైన, ఉచిత కనెక్షన్ కోసం ఇంకా దూరం ఉంది. ఉచితం కాకపోవడం పెద్ద అడ్డంకి.

భవిష్యత్తు ఏమిటి?

ప్రభుత్వం చేతులు దులుపుకోవడం లేదు. ఇటీవలి QR కోడ్, స్వల్పకాల ప్లాన్లు వంటి సవరణలు యాక్టివ్ దృక్పథాన్ని చూపిస్తున్నాయి. అయితే టెలికాం కంపెనీల పోటీ, సస్తా మొబైల్ డేటా కారణంగా ఇది గేమ్ చేంజర్ కావడం కష్టం.

విజయం కోసం కావాల్సింది: బలమైన అవగాహన క్యాంపెయిన్లు, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో సబ్సిడీలు, ఇన్‌ఫ్రా మెరుగుదల, నిరంతర మానిటరింగ్. BharatNet, 5G వంటి ఇతర పథకాలతో కలిపి అమలు చేస్తే మాత్రమే దీర్ఘకాలిక ప్రభావం ఉంటుంది.

పీఎం వాణి ఒక మంచి ఆలోచన. లక్ష్యాలు గొప్పగా ఉన్నాయి, కానీ అమలు ఇంకా మధ్యస్థ స్థాయిలోనే ఉంది. ప్రజలు PM-WANI యాప్ ద్వారా సమీప హాట్‌స్పాట్లను ఉపయోగించవచ్చు. అయితే రోజువారీ అవసరాలకు మొబైల్ డేటా + పబ్లిక్ వైఫై కలయిక మంచి పరిష్కారం. ఈ పథకం నిజమైన డిజిటల్ సమానత్వాన్ని సాధించాలంటే మరిన్ని ఆచరణాత్మక చర్యలు అవసరం.