ఆకివీడు వివాదం: రాముడా... గొంతెనమ్మా...

వివాదం ఎక్కడి నుంచి మొదలైంది?

పెదపేటలో దశాబ్దాలుగా ఉన్న ఈ కట్టడం శిథిలమై పడి ఉంది. ఒక వర్గం దీనిని ‘పురాతన శ్రీ రామాలయం’ గా చెబుతోంది. రెవెన్యూ రికార్డులు (1930ల నుంచి), ఎలక్ట్రిసిటీ బిల్లులు, ఎన్‌కంబ్రన్స్ సర్టిఫికెట్లు ఈ స్థలాన్ని ‘రామాలయం’ గా గుర్తించాయని వారి వాదన. ఈ ఆలయాన్ని కూల్చి, కృష్ణశిలతో కొత్త భవ్య రామాలయం నిర్మించాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు. విశ్వహిందూ పరిషత్ ఆధ్వర్యంలో నిర్మాణం జరగాలని, ఆగమ శాస్త్ర ప్రకారం 800 ఏళ్లు నిలిచేలా రూపొందించాలని వారు చెబుతున్నారు.

మరో వర్గం (ప్రధానంగా దళిత మాల సమాజం) దీనిని తమ ‘కులదేవత గొంతెనమ్మ (గొంతెనమ్మ) ఆలయం’ గా చెబుతోంది. 1920లో తమ పూర్వీకులు నిర్మించిన చౌల్ట్రీ/సత్రంగా ఇది ఉందని, దళిత కుటుంబాల పేర్లు శాసనాలపై కనిపిస్తాయని వారి వాదన. దశాబ్దాల క్రితం రామ-సీతా విగ్రహాలు ప్రతిష్టించారని, కానీ ముఖ్యంగా గొంతెనమ్మ పూజే జరిగేదని చెబుతున్నారు. ఇప్పుడు దాన్ని పూర్తిగా రామాలయంగా మార్చడం తమ మనోభావాలను గాయపరుస్తుందని వారు వ్యతిరేకిస్తున్నారు.

ఘర్షణలు, రాజకీయ రంగప్రవేశం

ఈ వివాదం మార్చి 27న శ్రీరామనవమి సందర్భంగా ఉద్రిక్తతలకు దారితీసింది. డిప్యూటీ స్పీకర్, ఉండి ఎమ్మెల్యే ‘రఘురామ కృష్ణ రాజు’ ఆలయ సందర్శనకు వెళ్లినప్పుడు ఘర్షణలు జరిగాయి. రఘురామ రామాలయ పునర్నిర్మాణానికి ముందుండి నాయకత్వం వహిస్తున్నారు. భక్తుల విరాళాలతో (ఒక్క రోజులో 40 లక్షలు, మొత్తం కోటి రూపాయలు) నిర్మాణం చేపట్టాలని ప్రకటించారు. ఏప్రిల్ 21న ఆకివీడు మున్సిపల్ కౌన్సిల్ ఆలయ నిర్మాణానికి అనుకూల తీర్మానం చేసింది. నేల చదును పనులు ప్రారంభమయ్యాయి. మే 3న భూమి పూజ కూడా జరిగింది.

వ్యతిరేక వర్గం తరఫున న్యాయవాది జడ శ్రవణ్ కుమార్ (జై భీం భారత్ పార్టీ నాయకుడు, మాజీ మేజిస్ట్రేట్) హైకోర్టులో వరుస పిటిషన్లు దాఖలు చేశారు. ఈ స్థలం ప్రభుత్వ భూమి, ముందస్తు అనుమతులు లేకుండా నిర్మాణం చట్టవిరుద్ధమని వాదించారు. మొత్తం నాలుగు పిటిషన్లు (PILలు, రిట్ పిటిషన్లు, లంచ్ మోషన్లు) వేశారు. హైకోర్టు వాటిని వరుసగా డిస్‌పోజ్ చేస్తోంది. రెవెన్యూ రికార్డులు రామాలయం ఉనికిని నిరూపిస్తున్నాయని, అన్ని అనుమతులు (కలెక్టర్, మున్సిపాలిటీ) ఉన్నాయని కోర్టు గమనించింది. కొన్ని పిటిషన్లలో పిటిషనర్లు స్వయంగా ఉపసంహరించుకున్నారు.

ఎందుకు ఇలా జరుగుతోంది? వెనుక ఎవరు?

ఈ వివాదం స్థానిక సామాజిక-సాంస్కృతిక గుర్తింపు పోరాటంగా మొదలై, రాజకీయ రంగానికి విస్తరించింది. రఘురామకృష్ణ రాజు (టీడీపీ) హిందూ సంస్కృతి పునరుద్ధరణకు ముందుకు రావడం ఒక వైపు... దళిత హక్కులు, కులదేవతల సంరక్షణ అని చెప్పుకుంటూ జడ శ్రవణ్ కుమార్ (జై భీం భారత్) న్యాయపరమైన పోరాటం చేయడం మరో వైపు. స్థానికంగా మతమార్పిడి ఆరోపణలు, పాస్టర్ పాత్రపై కూడా చర్చలు జరుగుతున్నాయి. ఇది కేవలం ఆలయం కాదు... సామరస్యం, చట్టపరమైన అనుమతులు, సామాజిక సామరస్యం అనే ప్రశ్నలను తీసుకొచ్చింది.

హైకోర్టు తీర్పులతో రామాలయ నిర్మాణం ముందుకు సాగుతోంది. అయితే వ్యతిరేక వర్గం ఇంకా ఉపసంహరించుకోలేదు. ఈ వివాదం స్థానిక సమాజాల మధ్య సామరస్యాన్ని పరీక్షిస్తోంది. రామాలయం నిర్మాణం పూర్తయినా... గొంతెనమ్మ అనుచరుల మనోభావాలు ఏమవుతాయో... భవిష్యత్ చెప్పాలి. ఆకివీడు ఇప్పుడు కేవలం ఒక గ్రామం కాదు... గుర్తింపు, చరిత్ర, న్యాయం అనే మూడు ప్రశ్నల మధ్య నిలబడి ఉంది.