సీమ గుండె చప్పుడు ‘సెనక్కాయలు’..మాయమవుతున్న 'బుడ్డల' సామ్రాజ్యం!

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఖరీఫ్ సీజన్ ప్రారంభమైనప్పటికీ రాయలసీమలో ప్రధాన పంటైన వేరుశనగ సాగు ఆశించిన స్థాయిలో ముందుకు సాగడం లేదని వ్యవసాయ నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. రాష్ట్ర అగ్రి మిషన్ మాజీ వైస్ చైర్మన్ ఎం.ఎస్. నాగిరెడ్డి, సీనియర్ జర్నలిస్ట్ రాజగోపాల్ పాల్గొన్న చర్చలో వేరుశనగ సాగు క్షీణతకు గల కారణాలు, రైతులు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలు, భవిష్యత్ పరిస్థితులపై విశ్లేషణ జరిగింది.

నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం గత దశాబ్ద కాలంగా వేరుశనగ సాగు విస్తీర్ణం క్రమంగా తగ్గుతోంది. గిట్టుబాటు ధరలు లేకపోవడం, సకాలంలో వర్షాలు కురవకపోవడం, ప్రభుత్వ సబ్సిడీ విత్తనాల సరఫరాలో లోపాలు, దిగుబడుల అనిశ్చితి వంటి అంశాలు రైతులను ఈ పంటకు దూరం చేస్తున్నాయని వారు పేర్కొన్నారు.

ప్రత్యేకించి ఉమ్మడి అనంతపురం జిల్లాలో ఒకప్పుడు లక్షల ఎకరాల్లో సాగైన వేరుశనగ, ప్రస్తుతం గణనీయంగా తగ్గిపోయిందని వెల్లడించారు. విత్తనాల ధరలు పెరగడం, ఎకరానికి అధిక పెట్టుబడి అవసరం కావడం, వాతావరణ మార్పుల కారణంగా పంట నష్టాలు పెరగడం రైతులపై భారం మోపుతున్నాయని వివరించారు.

వేరుశనగ పంట పూర్తిగా వర్షాధారంపై ఆధారపడినందున డ్రై స్పెల్స్, అధిక వర్షాలు వంటి వాతావరణ పరిస్థితులు దిగుబడిపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయని తెలిపారు. పంట కోత సమయంలో వర్షాలు కురిస్తే నాణ్యత దెబ్బతిని రైతులు మార్కెట్లో నష్టపోతున్నారని చెప్పారు.

వేరుశనగ సాగు తగ్గడంతో రైతులు కంది, మొక్కజొన్న, ఆముదం వంటి ప్రత్యామ్నాయ పంటల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నప్పటికీ అవి అన్ని ప్రాంతాలకు అనుకూలంగా ఉండవని నిపుణులు అభిప్రాయపడ్డారు. రాయలసీమలో పశుగ్రాసానికి కూడా వేరుశనగ కీలక ఆధారమని, ఈ పంట క్షీణిస్తే పశుసంవర్ధక రంగంపైనా ప్రభావం పడుతుందని హెచ్చరించారు.

రైతులకు సకాలంలో నాణ్యమైన విత్తనాలు, అధిక సబ్సిడీలు, పంటల బీమా, ఇన్‌పుట్ సబ్సిడీలు అందించాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు సూచించారు. అలాగే వాతావరణ మార్పులకు అనుగుణంగా ప్రత్యామ్నాయ పంటలపై శాస్త్రీయ పరిశోధనలు, ప్రదర్శన క్షేత్రాలు ఏర్పాటు చేయాలని అభిప్రాయపడ్డారు.

వేరుశనగ సాగును ప్రోత్సహించే ప్రత్యేక కార్యాచరణ ప్రణాళిక లేకపోతే రాయలసీమ వ్యవసాయం మరింత సంక్షోభంలోకి వెళ్లే ప్రమాదం ఉందని, ప్రభుత్వం తక్షణ చర్యలు తీసుకోవాలని చర్చలో పాల్గొన్నవారు కోరారు.